Ομιλία στην παρουσίαση του βιβλίου «Δημήτρης Μανιατάκης, Όραμα, Επιχειρηματικότητα, Αξιοκρατία» Πνευματικό Κέντρο Καλαμάτας 21-10-2026

Τετάρτη, 4 Νοεμβρίου 2026

Μητροπολίτης Μεσσηνίας Χρυσόστομος Γ’ Σαββάτος

"Ποιος είναι ο κ. Δημήτριος Μανιατάκης το γνωρίζουμε όλοι, αυτό το οποίο ίσως μας διαφεύγει είναι ποιο το έργο του και η δράση του.

Ο κ. Μανιατάκης είναι ο επιστήμονας ο οποίος προβάλλει τον όρο «επιχειρηματικότητα», με μία ιδιαίτερη σημασία και ένα διαφορετικό περιεχόμενο από αυτό που συνήθως αποδίδουμε, ακόμα και σήμερα.

Για τον κ. Μανιατάκη είναι ένας πολυδύναμος όρος, γι’ αυτό και εμπεριέχει μία πανσπερμία δράσεων και προσλαμβάνει και άλλους τομείς.

Η επιχειρηματικότητα πέραν των οικονομικών, επενδυτικών και αναπτυξιακών δεδομένων της, έχει μία αναφορικότητα προς τον πολιτισμό και μία περιβαλλοντική σημασία για τον άνθρωπο, και την κοινωνία, γι’ αυτό και η επαγγελματική πορεία του κ. Μανιατάκη και η σημερινή του ενασχόληση προσανατολίζεται σε δράσεις πρωτευόντως πολιτισμού, υπό την ευρεία έννοια και περιεχόμενο του όρου.

Οι δύο συντάκτες και συγγραφείς του πονήματος κύριοι Αθανάσιος Παπανδρόπουλος και Κώστας Χρηστίδης κατέγραψαν στο παρόν βιβλίο τους τρεις πυλώνες υλοποίησης και πραγμάτωσης των οραματισμών του κ. Μανιατάκη, εκεί ακριβώς όπου οι γνώσεις του, η εμπειρία του και η δραστηριότητά του βρήκαν τόπο και τρόπο εκπλήρωσης και εμπέδωσης.

Οι συντάκτες, ο ένας καταξιωμένος οικονομολόγος, ο άλλος  στο χώρο της δημοσιογραφίας, κατέγραψαν με λόγο καθαρό, επιχειρήματα και μαρτυρίες από τη βιογραφία του κ. Μανιατάκη, στην Κορώνη Μεσσηνίας (τόπο καταγωγής) έως και την επαγγελματική του σταδιοδρομία αλλά και μετά ταύτα όταν πλέον ελεύθερος από τις υποχρεώσεις και τα καθήκοντά του προσανατολίστηκε στην υλοποίηση του μεγαλοεπίβολου έργου του για την πολιτιστική ανάπτυξη της Κορώνης και στην κατοχύρωση της πολιτιστικής και πολιτισμικής ιστορίας του τόπου κυρίως με την καθιέρωση της μεσογειακής διατροφής, στο τοπικό, στο πανευρωπαϊκό και στο παγκόσμιο γίγνεσθαι.

Σε όλη αυτή την δραστηριοποίηση του κ. Μανιατάκη κυριαρχούσα έννοια είναι η επιχειρηματικότητα συσχετιζόμενη με την αξιοκρατία, μία έννοια που διδάχθηκε όπως ο ίδιος αναφέρει, κατά το περιεχόμενό της, από τον επιχειρηματία πατέρα του και η οποία ρίζωσε βαθιά μέσα του.

Εάν η έννοια αυτή είχε καταστεί κριτήριο επιλογής και αξιολόγησης πολλά από τα χρονίζοντα καρκινώματα της δημόσιας διοίκησης θα είχαν εξαλειφθεί.

Ο άλλος όρος, ο οποίος επίσης σχετίζεται με την επιχειρηματικότητα είναι το ανθρώπινο δυναμικό, η επιλογή και η ορθολογική αξιοποίηση του, το οποίον καθίσταται η κινητήρια δύναμη για την οικονομικη και αναπτυξιακή απόδοση κάθε επιχειρηματικής προσπάθειας και προσδοκίας.

Ο Δημήτρης Μανιατάκης αποδεικνύεται μέσα από τις σελίδες του βιβλίου, ότι είναι άνθρωπος ρεαλιστής και απόλυτα προσγειωμένος, που προσπαθεί και θέλει να βλέπει πιο μακριά από το σήμερα, παρά τη γοητεία του τελευταίου. Είναι ο ρεαλιστικά αισιόδοξος, και αυτή του η ιδιότητα πιθανώς τον οδήγησε στην επιτυχία. Προσέφερε πολλά στην ελληνική οικονομία και κοινωνία, ενώ και σήμερα συνεχίζει να προσφέρει στον ελληνικό πολιτισμό και στην περιφερειακή διάχυσή του, ενεργώντας πάντοτε με όραμα, ανεπτυγμένη αίσθηση επιχειρηματικότητας και απαρέγκλιτη τήρηση της αρχής της αξιοκρατίας. Σε μία κομβική φάση της ελληνικής οικονομίας και της ενσωμάτωσής της στον διεθνή καταμερισμό της εργασίας,  στις αρχές της δεκαετίας του ’60, έφερε στο προσκήνιο τους όρους marketing, management και την ορθολογική διαχείριση, άγνωστες έννοιες στα τότε δεδομένα, οι οποίες όμως απετέλεσαν τους τρόπους για την χρήση των δεδομένων και των πληροφοριών που προέρχοταν από αυτά τα ίδια τα δεδομένα. Εισήγαγε την επιστημονική έρευνα αγοράς, τη συγκέντρωση δεδομένων, την αξιολόγησή τους, την κατάρτιση των πιστωτικών προφίλ για τις επενδύσεις και με τον τρόπο αυτό έδωσε μία άλλη προοπτική στις επενδύσεις και την εταιρική ανάπτυξη μέσω της δημιουργίας νέων αγορών.

Ιδιαίτερα με την ίδρυση του Μανιατακείου Ιδρύματος το 1995 και την μέσω αυτού πολιτιστική, οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Κορώνης απετέλεσε και αποτελεί το Ίδρυμα κίνητρο και υπόδειγμα για ανάλογα εγχειρήματα σε άλλα μέρη της ελληνικής περιφέρειας. Εξαιτίας όλης αυτής της πολυδιάστατης επιχειρηματικής δραστηριότητας ο κ. Μανιατάκης διακρίθηκε στην κατηγορία των πρωτοπόρων αλλά και ως δημιουργικός οραματιστής. Όχι όμως μόνο στην οικονομία και επιχειρηματικότητα αλλά και στον χώρο του επιχειρηματικού πολιτισμού, αφού πλέον ο πολιτισμός και ο κοινωνικός ρόλος του μαζί με την τοπική οικονομία οικοδομούν ένα νέο μοντέλο του κοινωνικού επιχειρείν.

Αυτό το γόνιμο έργο του κ. Μανιατάκη παρουσιάζεται στις σελίδες αυτού του βιβλίου, μέσα στις οποίες ο αναγνώστης θα βρει χρήσιμη τροφή για σκέψη και νέες ιδέες για δημιουργία στην όντως συναρπαστική αλλά και πολυσύνθετη ψηφιακή εποχή μας και στον χώρο της επιχειρηματικότητας.  

Το Μανιατάκειον Ίδρυμα απετέλεσε από την πρώτη στιγμή της ιδρύσεώς του εστία φωτός και φάρος πολιτισμού, έναν πολιτισμό τον οποίον οι αρχαίοι Έλληνες ονόμαζαν «παιδεία», την οποία συνέδεσαν με την πολύπλευρη καλλιέργεια της προσωπικότητας του ανθρώπου μέσω της επαφής του με όλες τις μορφές τέχνης. «Στις μέρες μας, τα κλασικά γράμματα είναι απαραίτητα, κατ’ αρχάς για το περεχόμενό τους, για τις αξίες, τις έννοιες, τα μηνύματα που δημιούργησε ο αρχαίος ελληνικός στοχασμός. Τα στοιχεία αυτά αποτυπώθηκαν στα κλασικά κείμενα, αποτέλεσαν τη βάση του ευρωπαϊκού πολιτισμού (μαζί με τις επιρροές του ρωμαϊκού δικαίου και του χριστιανισμού) και μας βοηθούν σήμερα να αναζητήσουμε τη βαθύτερη ουσία και αξία του ανθρώπου. Ταυτόχρονα, μας επιτρέπουν να αντιτάξουμε στη σύγχρονη ανθρωπιστική κρίση (πόλεμο, προσφυγικό ζήτημα, φανατισμό) τον ελληνικό ανθρωπισμό, αντλώντας από τον αρχαίο πολιτισμό την ανθρωποκεντρικότητα, που βασίζεται όχι στην ατομοκρατία αλλά στην αρμονική συνεργασία και ενσωμάτωση του ανθρώπου μέσα στην κοινωνία».

Αυτά τα λόγια του καθηγητή Γλωσσολογίας κ. Γ. Μπαμπινιώτη, κατά τη γνώμη μας, αποτυπώνουν και τη βαθύτερη φιλοσοφία του Δημήτρη Μανιατάκη, ιδρυτή του Μανιατακείου Ιδρύματος αλλά και της συζύγου του Ελένης, του συγκυρηναίου στη ζωή και στην δράση.

Για τον κ. Μανιατάκη η συνεργασία επιχείρησης και πολιτισμού είναι ένας νέος ορίζοντας στις επιδιώξεις του.

Τα μνημεία και οι πολιτιστικοί χώροι μπορούν να αποτελέσουν όχι μόνο μοχλούς προσέλκυσης τουριστών και  επισκεπτών αλλά και φορείς μάθησης, συμμετοχής και κοινωνικής ενσωμάτωσης. Ο χαρακτήρας και η διαθεσιμότητα του εξαιρετικά πλούσιου ελληνικού πολιτιστικού αποθέματος, κεφάλαιο επιχειρηματικό θα μπορούσαμε να το χαρακτηρίσουμε, των μουσείων, αρχαιολογικών χώρων, πολιτιστικών οργανισμών, κάστρων αλλά και μνημείων της νεότερης εποχής, μπορούν να ενταχθούν στη οικονομική και κοινωνική ζωή κάθε τόπου προσφέροντας νέες υπηρεσίες, ταυτότητα και ποικιλία που συμβάλλει στη δημιουργία, την καλλιέργεια και την ενθάρρυνση της καινοτομίας.

Στην εποχή μιας «νέας οικονομίας», ο κλάδος του πολιτισμού και της δημιουργικότητας έχει πολλές δυνατότητες για την ενίσχυση της αναπτυξιακής διαδικασίας και τη δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας. Στη νέα ψηφιακή οικονομία, η άυλη αξία της πολιτιστικής κληρονομιάς καθορίζει σε μεγάλο βαθμό την υλική, καθώς η δημιουργία κοινωνικών εμπειριών και η ικανότητα δικτύωσης αποτελούν πλέον ισχυρό παράγοντα ανταγωνιστικότητας. Επομένως, σε μία περίοδο κατά την οποία οι περισσότερες χώρες στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και στον κόσμο, αξιοποιούν ήδη σε μεγάλο βαθμό τους πολιτιστικούς πόρους, η Ελλάδα, με το πλουσιότατο πολιτιστικό κεφάλαιο που διαθέτει, πρέπει να αναπτύξει μία στρατηγική προσέγγιση ώστε αυτό το ισχυρό και ελκυστικό πολιτιστικό κεφάλαιο να συμβάλλει στη δημιουργία μιάς ισχυρής οικονομίας και μιας συνεκτικής κοινωνίας στο πλαίσιο ενός νέου αναπτυξιακού μοντέλου.

Και στο επίπεδο αυτό, το Μανιατάκειον Ίδρυμα και οι ιδρυτές του μπορούν να αποτελέσουν ζωντανό παράδειγμα στην αντιμετώπιση και επίλυση του προβλήματος της εξεύρεσης του αρμονικού συνδυασμού μεταξύ επιχειρηματικότητας και πολιτιστικής κληρονομιάς.

Κατακλείοντας την τοποθέτησή μου για το βιβλίο : «Δημήτρης Μανιατάκης, Όραμα, Επιχειρηματικότητα, Αξιοκρατία» θα ήθελα να επαινέσω τους δύο συγγραφείς για τον κόπο και την μελέτη τους και να ευχηθώ στον κ. Μανιατάκη και τη σύζυγό του ο Θεός διά πρεσβειών της Παναγίας της Υπαπαντής και της Παναγίας της Ελεήστριας Κορώνης να τους δίνει χρόνια πολλά, υγιεινά, χαρούμενα και δημιουργικά.

 

+ Ο ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ"